തീർച്ചയായും, ഒരു വിദഗ്ദ്ധ പത്രപ്രവർത്തകന്റെ ശൈലിയിൽ, നൽകിയിട്ടുള്ള വസ്തുതകളെ മാത്രം അടിസ്ഥാനമാക്കി തയ്യാറാക്കിയ ലേഖനം താഴെ നൽകുന്നു.
ആങ്കറിന്റെ മനസ്സ് വായിച്ച മെന്റലിസ്റ്റ് ആനന്ദു: അത്ഭുത പ്രകടനത്തിന് പിന്നിലെ രഹസ്യമെന്ത്?
സോഷ്യൽ മീഡിയയിലും ടെലിവിഷൻ പരിപാടികളിലും ഒരുപോലെ തരംഗമായ ഒരു ദൃശ്യമുണ്ട്: ഒരു വശത്ത് പരിചിതയായ ഒരു അവതാരക, മറുവശത്ത് മെന്റലിസ്റ്റ് ആനന്ദു. ഏതാനും നിമിഷങ്ങൾക്കുള്ളിൽ, അവതാരകയുടെ മനസ്സിൽ ഒളിപ്പിച്ചുവെച്ച ഒരു രഹസ്യം ആനന്ദു അനായാസം വെളിപ്പെടുത്തുന്നു. കണ്ടുനിന്നവർ അമ്പരന്നു, ഇത് യഥാർത്ഥത്തിൽ മനസ്സ് വായിക്കാനുള്ള കഴിവുതന്നെയോ? ഈ അവിശ്വസനീയ പ്രകടനത്തിന് പിന്നിലെ യാഥാർത്ഥ്യമെന്താണ്?
മെന്റലിസ്റ്റ് ആനന്ദുവിന്റെ ഈ പ്രകടനം വലിയ ചർച്ചകൾക്ക് വഴിവെച്ചിരുന്നു. അവതാരകയുടെ ചിന്തകളെ കൃത്യമായി കണ്ടെത്തിയെന്ന രീതിയിൽ പ്രചരിച്ച വീഡിയോകൾ അദ്ദേഹത്തെ പ്രശസ്തിയിലേക്ക് ഉയർത്തി. എന്നാൽ, ഈ അത്ഭുതത്തിന് പിന്നിൽ അമാനുഷികമായ കഴിവുകളാണോ അതോ ശാസ്ത്രീയമായ തന്ത്രങ്ങളാണോ എന്ന് നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടതുണ്ട്.
എന്താണ് മെന്റലിസം? അതൊരു മാന്ത്രികവിദ്യയാണോ?
ആദ്യം തന്നെ ഒരുകാര്യം വ്യക്തമാക്കാം: മെന്റലിസം ഒരു അമാനുഷിക സിദ്ധിയല്ല, മറിച്ച് അതൊരു പ്രകടനകലയാണ് (performance art). മെന്റലിസ്റ്റ് ആനന്ദുവിനെപ്പോലുള്ളവർ യഥാർത്ഥത്തിൽ ആളുകളുടെ മനസ്സ് വായിക്കുകയല്ല ചെയ്യുന്നത്. പകരം, മനസ്സ് വായിക്കുന്നു എന്ന തോന്നൽ കാഴ്ചക്കാരിൽ സൃഷ്ടിക്കുകയാണ്. ഇതിനായി അവർ നിരവധി വിദ്യകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
പ്രധാനമായും താഴെ പറയുന്ന ഘടകങ്ങളാണ് ഒരു മെന്റലിസ്റ്റിന്റെ പ്രകടനത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനം:
- മനഃശാസ്ത്രപരമായ തന്ത്രങ്ങൾ (Psychological Techniques): മനുഷ്യന്റെ ചിന്താരീതികളെയും പെരുമാറ്റങ്ങളെയും കുറിച്ചുള്ള ആഴത്തിലുള്ള അറിവ് ഉപയോഗിച്ച്, ഒരു വ്യക്തി അടുത്തതായി എന്ത് ചിന്തിക്കാനോ പറയാനോ സാധ്യതയുണ്ടെന്ന് ഇവർക്ക് പ്രവചിക്കാൻ കഴിയും.
- സൂക്ഷ്മമായ നിരീക്ഷണം (Observation): ഒരു വ്യക്തിയുടെ ശരീരഭാഷ, കണ്ണിന്റെ ചലനങ്ങൾ, സംസാരത്തിലെ ചെറിയ വ്യതിയാനങ്ങൾ എന്നിവ നിരീക്ഷിച്ച് അവരുടെ ചിന്തകളെക്കുറിച്ച് സൂചനകൾ കണ്ടെത്താൻ പരിശീലനം ലഭിച്ച ഒരു മെന്റലിസ്റ്റിന് സാധിക്കും.
- നിർദ്ദേശങ്ങൾ (Suggestion): സംഭാഷണത്തിനിടയിൽ വളരെ തന്ത്രപരമായി ചില ആശയങ്ങളോ വാക്കുകളോ മറ്റൊരാളുടെ മനസ്സിലേക്ക് നൽകുവാൻ ഇവർക്ക് കഴിയും. പിന്നീട് ആ വ്യക്തി ആ വാക്ക് സ്വയം തിരഞ്ഞെടുത്തതാണെന്ന് വിശ്വസിക്കുകയും മെന്റലിസ്റ്റ് അത് “കണ്ടെത്തുകയും” ചെയ്യും.
- തെറ്റിദ്ധരിപ്പിക്കൽ (Misdirection): ഒരു കാര്യത്തിൽ നമ്മുടെ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിപ്പിക്കുമ്പോൾ, മറ്റൊരിടത്ത് യഥാർത്ഥ തന്ത്രം നടപ്പിലാക്കുന്ന രീതിയാണിത്. മാന്ത്രികവിദ്യയിലെന്നപോലെ മെന്റലിസത്തിലും ഇതിന് വലിയ പങ്കുണ്ട്.
- പ്രകടനമികവ് (Showmanship): ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഘടകം ഇതാണ്. ആത്മവിശ്വാസത്തോടെയും നാടകീയതയോടെയും കാര്യങ്ങൾ അവതരിപ്പിക്കുമ്പോൾ, സാധാരണ തന്ത്രങ്ങൾ പോലും അസാധാരണമായി കാണപ്പെടും. ആനന്ദുവിന്റെ പ്രകടനങ്ങളിൽ ഈ മികവ് വ്യക്തമായി കാണാം.
ശാസ്ത്രീയമായ തെളിവുകളുടെ അഭാവം
മെന്റലിസ്റ്റുകൾക്ക് യഥാർത്ഥത്തിൽ മനസ്സ് വായിക്കാനോ ഭാവി പ്രവചിക്കാനോ കഴിവുണ്ടെന്നതിന് യാതൊരുവിധ ശാസ്ത്രീയ തെളിവുകളും ഇന്നുവരെ ലഭ്യമല്ല. ഇത് പൂർണ്ണമായും ഒരു വിനോദ മാർഗ്ഗമാണ്. ഒരു സിനിമാതാരം അഭിനയിക്കുന്നത് പോലെയോ, ഒരു മജീഷ്യൻ കൺകെട്ട് വിദ്യ കാണിക്കുന്നത് പോലെയോ ഉള്ള ഒരു കലാരൂപം മാത്രമാണിത്. ആനന്ദുവിന്റെ പ്രകടനങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ളവ ഈ ഗണത്തിലാണ് പെടുന്നത്.
അവതാരകയുടെ മനസ്സിലുള്ളത് കണ്ടെത്തിയെന്ന് തോന്നിക്കുന്ന പ്രകടനം, മുൻകൂട്ടി തയ്യാറാക്കിയതോ അല്ലെങ്കിൽ മുകളിൽ പറഞ്ഞ മനഃശാസ്ത്രപരമായ തന്ത്രങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് വേദിയിൽ വച്ച് നടപ്പിലാക്കിയതോ ആകാം. ഇതിന്റെ ഉദ്ദേശ്യം പ്രേക്ഷകരെ അത്ഭുതപ്പെടുത്തുകയും ആനന്ദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നതാണ്, അല്ലാതെ തനിക്ക് അമാനുഷിക കഴിവുകളുണ്ടെന്ന് സ്ഥാപിക്കുക എന്നല്ല.
കലയെ ആസ്വദിക്കാം, യാഥാർത്ഥ്യം തിരിച്ചറിയാം
മെന്റലിസ്റ്റ് ആനന്ദു ഒരു മികച്ച കലാകാരനാണ്. മനഃശാസ്ത്രവും നിരീക്ഷണ പാടവവും അവതരണ മികവും സമന്വയിപ്പിച്ച് പ്രേക്ഷകരെ അവിശ്വസനീയമായ ഒരനുഭവത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകാൻ അദ്ദേഹത്തിന് സാധിക്കുന്നു. അവതാരകയുടെ മനസ്സറിഞ്ഞ ആ പ്രകടനം അദ്ദേഹത്തിന്റെ കഴിവിന്റെയും പരിശീലനത്തിന്റെയും മികച്ച ഉദാഹരണമാണ്.
അതുകൊണ്ട്, അടുത്ത തവണ നിങ്ങൾ അത്തരമൊരു പ്രകടനം കാണുമ്പോൾ, അതൊരു ദിവ്യാത്ഭുതമായി കാണുന്നതിന് പകരം, അതിനുപിന്നിലെ കലയെയും കലാകാരന്റെ കഠിനാധ്വാനത്തെയും അഭിനന്ദിക്കാം. യഥാർത്ഥ മാന്ത്രികത ഒളിഞ്ഞിരിക്കുന്നത് അമാനുഷികതയിലല്ല, മറിച്ച് മനുഷ്യന്റെ മനസ്സിനെ ഇത്ര വിദഗ്ധമായി സ്വാധീനിക്കാൻ കഴിയുന്ന ആ പ്രകടനമികവിലാണ്.
